Cybergedon: dwadzieścia pięć minut do północy

Prawo międzynarodowe obowiązuje w cyberprzestrzeni, ale kto egzekwuje je, gdy państwo nie zapobiegnie szkodzie transgranicznej? Na to pytanie odpowiedzieli młodzi badacze i badaczki podczas tygodnia sędzonego na UŁ - publikujemy raport SSIGIL o prawie międzynarodowym, cyberbezpieczeństwie i sztucznej inteligencji.

Opublikowano: 05 sierpnia 2026
ssigil clock

Centrum Badań nad Prawem Międzynarodowym w Cyberprzestrzeni “Lodz Cyber Hub” z dumą prezentuje raport z tegorocznej edycji Szkoły Letniej z Zarządzania Internetem i Prawa Międzynarodowego (SSIGIL 2026): Twenty-Five Minutes to Midnight: The Accountability Gap. Raport to efekt tygodnia ćwiczeń ze stosowania prawa międzynarodowego publicznego do zagadnień z zakresu cyberbezpieczeństwa i regulacji sztucznej inteligencji.

Wzorowany na idei Zegara Zagłady Bulletin of the Atomic Scientists, Zegar SSIGIL potwierdza wniosek, dobrze ugruntowany w doktrynie: ramy prawne regulujące odpowiedzialność państw w cyberprzestrzeni, od Karty Narodów Zjednoczonych po standard należytej staranności wypracowany w sprawie Cieśnina Korfu, są jasne i spójne, jednak brakuje forum zdolnego zbadać konkretny zarzut naruszenia prawa międzynarodowego z wykorzystaniem najnowszych technologii. Niezweryfikowane oskarżenia rozstrzygane są politycznie, co usztywnia sojusze w ramach mechanizmu określonego przez uczestniczki i uczestników jako „mechanizm 1914". To właśnie ta instytucjonalna luka, bardziej niż skala pojedynczego incydentu, zbliża świat do globalnego kryzysu bezpieczeństwa. Uczestniczki i uczestnicy wskazali ponadto generatywną sztuczna inteligencję jako systemowe zagrożenie, obniżający koszt zarówno cyberataków, jak i dezinformacji sponsorowanej przez państwa. Ta zmiana następuje szybciej niż struktury prawa międzynarodowego są w stanie się dostosować.

Raport stanowi konkretny przykład procesów wielopodmiotowego zarządzania internetem w praktyce: bezpośredniego zastosowania prawa międzynarodowego publicznego, jego doktryny i źródeł w obszarze odpowiedzialności państw czy interpretacji traktatów, przez nowe pokolenie badaczek i badaczy wobec jednego z najważniejszych pytań współczesności. To owoc intensywnego pięciodniowego programu realizowanego w ramach programu Erasmus+ Blended Intensive Programme SSIGIL i konsorcjum pięciu uczelni partnerskich. SSIGIL, obecnie w trzeciej edycji, umacnia pozycję UŁ jako jednego z czołowych europejskich ośrodków kształcenia młodych prawniczek i prawników międzynarodowych.

Raport opublikowany pod redakcja Jasona Bonsalla i Joanny Kuleszy odzwierciedla wspólne stanowisko uczestników SSIGIL 2026, udzielających odpowiedzi na jedno z  najważniejszych pytań współczesnego prawa międzynarodowego: jak chronić międzynarodowy pokój w epoce sztucznej inteligencji i cyberataków? Ta udana próba stanowi powód do dumy dla Uniwersytetu Łódzkiego oraz wszystkich partnerów SSIGIL.

Grafikę Zegara SSIGIL opracował Renato Di Stefano

Wydział Prawa i Administracji
Kopcińskiego 8/12, pokój 3.61
90-232 Łódź, Polska

lch@wpia.uni.lodz.pl 
+48 42 635 63 78

Funduszepleu
Projekt Multiportalu UŁ współfinansowany z funduszy Unii Europejskiej w ramach konkursu NCBR